Lầu Ông Hoàng - Áng thơ tình bất hủ của Hàn Mặc Tử còn vang vọng
- Thứ hai - 19/07/2021 06:29
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Lầu Ông Hoàng đó thưở nào Hàn Mặc Tử đã qua - đó có lẽ là giai thoại đẹp nhất ở tàn tích từng được xem là biệt thự đẹp nhất thành phố Phan Thiết thời bấy giờ.
ĐỊA CHỈ LẦU ÔNG HOÀNG
Lầu Ông Hoàng là địa điểm tham quan nổi tiếng nằm trên ngọn đồi Bài Nài thuộc phường Phú Hài, TP Phan Thiết, tỉnh Bình Thuận. Tọa lạc tại vị trí đẹp hướng ra biển, từ đây có thể nhìn xuống ngắm toàn thành phố du lịch Phan Thiết. Cách đó không xa khoảng 100m về phía Bắc chính là tháp Chàm Poshanư hàng trăm năm tuổi. Ngày nay những gì còn lại của lầu Ông Hoàng thuở nào chỉ còn lại nền móng nhà cũ và một cái lô cốt có từ thời Pháp thuộc. Cái tên gọi "ông Hoàng" là cách gọi trang trọng của người dân ở đây dành cho vị công tước người Pháp Ferdinand d'Orléans, Công tước xứ De Montpensier - chủ sở hữu của căn biệt thự này.
Để đi đến lầu Ông Hoàng, từ trung tâm thành phố, du khách đi theo con đường Nguyễn Thông hướng về Mũi Né, đến ngã tư đối diện với trạm bơm lầu ông Hoàng thì rẽ phải để lên đỉnh đồi Bài Nài.
PHẾ TÍCH BIỆT THỰ CỦA CÔNG TƯỚC NGƯỜI PHÁP
Vào năm 1911, Công tước Ferdinand d'Orléans, cháu nội vua Louis - Philippe I của Pháp sang Việt Nam đi du lịch, nhận thấy nơi này có vị trí đắc địa nên đã mua mảnh đất rộng 536m2 cách tháp Poshanư 100m về hướng nam và bỏ ra 82.000đ đồng tiền Đông Dương thời đó để xây dựng. Theo tài liệu ghi lại thì biệt thự được đánh giá là đẹp nhất vùng Bình Thuận khi ấy. Vào tháng 2/1911 lầu được khởi công xây dựng cùng quy mô 13 phòng, có đầy đủ tiện nghi như máy phát điện, bể chứa nước,...Sau một thời gian sử dụng, công tước bán lại biệt thự cho chủ khách sạn người Pháp Prasetts trước khi Vua Bảo Đại mua lại. Đến khi thực dân Pháp quay lại xâm lược Việt Nam năm 1945, nhận thấy vị trí chiến lược phòng thủ Phan Thiết ở đây, Pháp đã cho xây dựng hàng loạt lô cốt quân sự, trong đó có nhiều lô cốt còn tồn tại đến ngày nay. Sau chiến tranh địa điểm du lịch Bình Thuận này bị bỏ hoang và trở nên xuống cấp.
GIAI THOẠI HÀN MẶC TỬ VÀ LẦU ÔNG HOÀNG
" Đường lên dốc đá, nửa đêm trăng tàn nhớ câu chuyện xưa
Lầu ông Hoàng đó, thuở nào chân Hàn Mặc Tử đã qua
Ánh trăng treo nghiêng nghiêng, bờ cát dài thêm hoang vắng
Tiếng chim kêu đau thương như nức nở giữa trời sương
Lá rơi rơi đâu đây sao cứ ngỡ bước chân người tìm về nửa đêm trường."
Đó là những lời bài hát mà nhạc sĩ Trần Thiện Thanh đã nhắc đến việc Hàn Mặc Tử ghé thăm lầu Ông Hoàng trong bài hát cùng tên. Mà trước hết phải nói đến chuyện tình tốn biết bao giấy mực của giới văn nghệ sĩ giữa nhà thơ với nữ sĩ Mộng Cầm. Đó là câu chuyện tình đẹp, lãng mạn nhưng cũng đầy bi ai. Hàn Mặc Tử lúc đó đang phụ trách văn chương cho tờ báo Trong Khuê Phòng, Mộng Cầm khi đó cũng tập tành làm thơ gửi đăng báo. Mặc Tử nhận được thơ đã tìm đến làm quen và bày tỏ tình cảm của mình qua bài "Muôn năm sầu thẳm". Tình cảm của một chàng trai thuở đôi mươi lúc đó thật đẹp biết bao, hơn nữa còn là mối tình đầu, chìm đắm trong những ước mộng tình yêu:
"...Nhớ lắm lúc như si như tỉnh
Nhớ làm sao bải hoải tay chân..."
Thế rồi Chàng Hàn si tình đi đi về về giữa Sài Gòn và Phan Thiết (Mộng Cầm lúc đó học ở Phan Thiết) chỉ để gặp "Nàng Thơ" của mình. Đôi trai tài gái sắc yêu nhau, đưa nhau đi chơi, thăm thú các danh lam thắng cảnh, nhất là Lầu Ông Hoàng. Trong một lần dạo chơi ở chốn này, chàng đã thổ lộ mối tình với nàng. Tình yêu được ví như con Phượng Hoàng lạc mình giữa trần thế gặp nàng tiên nữ, mê đắm bất tận:
"...Ta đắm mê trong ánh sáng trần duyên
Và van lạy xin cô nường kết ngãi..."
Lầu Ông Hoàng có thể nói là kỷ niệm đẹp nhất đời của thi sĩ Hàn, nơi tình yêu đầu đời chớm nở, là những gì tinh khiết nhất, tuyệt diệu nhất. Chàng như con Phượng Hoàng ngạo nghễ giữa chín tầng trời nhưng lại đắm mê trong tình yêu "nàng Nguyệt cõi Đào Nguyên". Nhưng đây cũng là khởi nguồn cho nỗi nhớ nhung, sự day dứt khổ đau khi biết tin mình bị căn bệnh phong hủi quái ác. Cũng kể từ đó Hàn Mặc Tử đoạn giao với tất cả, chôn giấu những kỷ niệm đã cũ với nàng Mộng Cầm xinh đẹp để chống chọi lại với những nỗi đau về thể xác, để tránh khỏi làm thương tổn đến cuộc đời người mình yêu.
"...Ta la thang tìm tới chốn Lầu Trăng
Lầu Ông Hoàng, người thiên hạ đồn vang
Nơi đã khóc, đã yêu thương da diết
Ôi trời ôi! là Phan Thiết! Phan Thiết..."
Lầu Ông Hoàng còn đi vào lòng người với những đêm trăng huyền diệu hay những buổi chiều hoàng hôn bình yên. Vào lúc mặt trời sắp tắt, đứng trên lầu Ông Hoàng hướng tầm mắt ra xa ta sẽ thấy khung cảnh thật đỗi nhẹ nhàng, lắng đọng trong những tia nắng yếu ớt, phía trước mặt biển vỗ sóng rì rào. Đêm đến những cơn gió dịu nhẹ mát lành lướt qua đôi bờ vai, ánh trăng sáng soi như từ muôn năm cũ chiếu tỏa trên những nhành cây ngọn cỏ khiến cảnh sắc càng trở nên mờ ảo, là nguồn cảm hứng cho một thi sĩ như Hàn Mặc Tử:
"...Trăng vàng ngọc, trăng ân tình, chưa phỉ!
Ta nhìn trăng, khôn xiết ngậm ngùi trăng..."
Lầu Ông Hoàng đẹp không phải bởi vì cảnh vật ngất trời, không phải bởi những đống lô cốt có giá trị lịch sử mà đẹp bởi vì có tâm hồn của một người thi sĩ, người đã thổi hồn cho mảnh đất này và đẹp nhất là mối tình mà còn rất lâu nữa chúng ta vẫn sẽ nhắc đi nhắc lại. Để rồi mỗi khi ghé thăm Phan Thiết, ta lại bước những bước chân in dấu người xưa, đứng trên đỉnh Bài Nài nhìn xa xăm và hồi tưởng lại một quá khứ tuyệt đẹp, một chuyện tình theo mãi cùng tháng năm.